İçeriğe geç
1 Kasım 2026’dan beri: AB dışından AB’deki tüketicilere gönderilen paketlerde, değerine bakılmaksızın beyan kalemi başına 2 € AB işlem ücreti. Ayrıntılar →

9 Aralık 2026’dan itibaren AB Ürün Sorumluluğu Direktifi: üretici AB dışındaysa kim sorumlu?

9 Aralık 2026’dan itibaren AB’de kusurlu bir ürün nedeniyle zarar gören kişi, üretici nerede olursa olsun yalnızca üreticiden değil, zincirdeki bir AB firmasından da tazminat talep edebilir: ithalatçıdan, üreticinin yetkili temsilcisinden veya bunların ikisi de yoksa sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısından. Yeni kurallar yazılımı açıkça anar, verilerin yok olmasını da kapsar, malvarlığı zararlarında 500 € eşiğini kaldırır ve ürün kusurunun ispatını kolaylaştırır. Nelerin değiştiğini, kimin sorumlu olduğunu ve AB dışındaki bir satıcının neleri hazırlaması gerektiğini bu rehberde bulabilirsiniz.

Kısa yanıt

(EU) 2024/2853 sayılı Direktif, 9 Aralık 2026’dan itibaren AB piyasasına arz edilen ürünler için 1985 tarihli Ürün Sorumluluğu Direktifi’nin yerini alır; daha önce arz edilen ürünler 1985 kurallarına tabi kalır. Üretici, kusurlu ürünün yol açtığı zarardan kusursuz sorumluluk esasına göre sorumlu olmaya devam eder. Üretici AB dışında yerleşikse zarar gören kişi ithalatçıdan ve üreticinin AB’deki yetkili temsilcisinden de tazminat talep edebilir; bunların ikisi de yoksa sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısına başvurabilir. Bir distribütör ve bazı durumlarda çevrim içi platform, talep üzerine bir ay içinde bu taraflardan birini belirtemezse kendisi sorumlu olur. Dava, gerekli bilgilerin öğrenilmesinden itibaren 3 yıl içinde açılmalıdır; sorumluluk ürünün piyasaya arzından 10 yıl sonra, belirtileri geç ortaya çıkan bedensel zararlarda ise 25 yıl sonra sona erer.

Son gözden geçirme: Kasım 2026

9 Aralık 2026
Yeni Direktif, bu tarihten itibaren piyasaya arz edilen ürünlere uygulanır. Daha önce arz edilen ürünler 1985 Direktifi’ne tabi kalır
European Commission
Madde 8
Üretici AB dışındaysa ithalatçı ve yetkili temsilci de sorumludur; bunların ikisi de yoksa sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı sorumludur
Directive (EU) 2024/2853
Alt sınır yok
1985 Direktifi’nin malvarlığı zararları için öngördüğü 500 € eşiği kaldırılır
European Commission Directive (EU) 2024/2853
10 yıl
Sorumluluk, ürünün piyasaya arzından 10 yıl sonra, belirtileri geç ortaya çıkan bedensel zararlarda 25 yıl sonra sona erer. Dava, gerekli bilgilerin öğrenilmesinden itibaren 3 yıl içinde açılır
European Commission

1985 Direktifi’ne göre neler değişiyor?

Her iki direktif de üreticiyi kusurlu ürünün yol açtığı zarardan kusursuz sorumluluk esasına göre sorumlu tutar. 1985 Direktifi, 9 Aralık 2026’dan önce piyasaya arz edilen ürünlere uygulanmaya devam eder.

Konu1985 Direktifi (85/374/EEC)Yeni Direktif (EU) 2024/2853
ÜrünlerTüm taşınır mallar ve elektrikElektrik, yazılım, dijital üretim dosyaları ve hammaddeler dâhil tüm taşınır mallar. Ürünün çalışması için gereken dijital hizmetler bileşen sayılır
ZararÖlüm ve bedensel zarar; esas olarak özel kullanım için tasarlanmış ve bu amaçla kullanılan malvarlığına verilen, 500 € eşiğini aşan zararTıbben tanınan ruh sağlığı zararları dâhil ölüm ve bedensel zarar; istisnalar dışında malvarlığı zararı; mesleki amaçlarla kullanılmayan verilerin yok olması veya bozulması. Asgari tutar yok
Üretici AB dışındaysa sorumlu taraflarÜreticiyle birlikte AB’ye ithalatı yapan ithalatçı. Makul süre içinde üreticiyi veya ithalatçıyı belirtmeyen tedarikçiÜreticiyle birlikte ithalatçı ve yetkili temsilci. Bunların ikisi de yoksa sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı. Bir ay içinde AB’deki bir ekonomik operatörü belirtmeyen distribütör veya çevrim içi platform
İspatZarar gören kişi zararı, kusuru ve illiyet bağını ispatlarBaşlangıç noktası aynıdır; ancak mahkemeler delillerin açıklanmasına karar verebilir ve belirli durumlarda kusurun veya illiyet bağının varlığı karine olarak kabul edilir
SürelerGerekli bilgilerin öğrenilmesinden itibaren 3 yıl; haklar ürünün dolaşıma sokulmasından 10 yıl sonra sona ererGerekli bilgilerin öğrenilmesinden itibaren 3 yıl; ürünün piyasaya arzından itibaren 10 yıl, belirtileri geç ortaya çıkan bedensel zararlarda 25 yıl

İthalatçı, 1985 Direktifi uyarınca da sorumluydu. AB dışındaki satıcılar için yenilik, yetkili temsilcinin ve sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısının sorumluluğudur.

Neler ürün sayılır?

Ticari faaliyet kapsamında, ücretli veya ücretsiz olarak AB piyasasına arz edilen her taşınır mal.

1

Kapsamda olanlar

  • Başka bir ürüne veya binaya yerleştirilmiş ya da bağlanmış olsa bile her taşınır mal
  • Nasıl sunulduğuna bakılmaksızın yazılım: cihazda, bulut üzerinden veya hizmet olarak; uygulamalar, işletim sistemleri ve yapay zekâ sistemleri dâhil. Yazılımın geliştiricisi üretici sayılır
  • 3D yazıcının veya freze makinesinin kullandığı tasarım dosyası gibi dijital üretim dosyaları
  • Gaz ve su gibi hammaddeler ve elektrik

2

Bağlantılı hizmetler

Ürüne yerleştirilmiş veya bağlanmış, yokluğunda ürünün işlevlerinden birini yerine getiremeyeceği dijital hizmet: navigasyon sistemindeki trafik verileri, giyilebilir cihazın sensörlerini kullanan sağlık izleme hizmeti, akıllı buzdolabında sıcaklık kontrolü, sesli asistan. Üreticinin kontrolü kapsamındaysa bileşen sayılır. İnternet erişimi bağlantılı hizmet değildir.

3

Kapsam dışında olanlar

  • Bilginin kendisi: e-kitap veya medya dosyalarının içeriği ya da yazılımın yalnızca kaynak kodu
  • Ticari faaliyet dışında geliştirilen veya sunulan özgür ve açık kaynaklı yazılım
  • Bağlantılı hizmetler dışındaki hizmetlerin kendisi

Üreticinin kontrolü dışında, örneğin yeniden imalat yoluyla esaslı değişiklik yapılan ürün yeni ürün sayılır; değişikliği yapan kişi de onun üreticisi sayılır. Daha sonra daha iyi bir ürünün veya güncellemenin çıkması tek başına bir ürünü kusurlu hâle getirmez.

Hangi zararlar kapsamda?

Bir ürün, kişinin haklı olarak bekleyebileceği veya AB hukukunun ya da ulusal hukukun gerektirdiği güvenliği sağlamıyorsa kusurludur. Etiketlemesi, talimatları, öngörülebilir kullanımı, güvenliği etkileyen siber güvenlik gerekleri ve varsa ürün geri çağırma işlemi dikkate alınır.

ZararKapsamdaKapsam dışında
Bedensel zararTıbben tanınan ruh sağlığı zararları dâhil ölüm ve bedensel zararTıbben tanınmayan ruh sağlığı zararları
MalvarlığıHem özel amaçlarla hem de iş için kullanılanlar dâhil her türlü malvarlığının zarar görmesi veya yok olmasıKusurlu ürünün kendisi; üreticisinin yerleştirdiği veya bağladığı kusurlu bileşen nedeniyle zarar gören ürün; yalnızca mesleki amaçlarla kullanılan malvarlığı
VerilerSabit diskten silinen dosyalar gibi verilerin yok olması veya bozulması; kurtarma maliyetleri dâhilKısmen de olsa mesleki amaçlarla kullanılan veriler. Veri sızıntıları ve veri koruma kurallarının ihlali başka mevzuata tabidir
KayıplarBu zarardan kaynaklanan tedavi giderleri veya gelir kaybı gibi tüm maddi kayıplar. Ulusal hukukun tazmin ettiği ölçüde acı ve ıstırap gibi manevi kayıplarUlusal hukukun tazmin etmediği manevi kayıplar
Diğer zararlar—Tek başına salt ekonomik kayıp, özel hayatın gizliliğinin ihlali veya ayrımcılık

Tazminat hakkı, zarar gören gerçek kişilere aittir. Bu hakkı kanun veya sözleşme yoluyla devralan kişi ya da zarar gören kişi adına hareket eden kişi de dava açabilir. Şirketler Direktif kapsamında kendi kayıpları için talepte bulunamaz; ancak bazı AB ülkelerinde şirketler için benzer kurallar vardır ve sözleşme hukuku uygulanmaya devam eder.

Üretici AB dışındaysa kim sorumlu?

Direktif’in 8. maddesi sorumluluk zincirini belirler. Üretici her durumda sorumlu olmaya devam eder; diğer taraflar onunla birlikte sorumludur.

  1. 1

    Üretici

    Nerede yerleşik olursa olsun sorumludur. Ürüne kendi adını veya markasını koyan şirket ve kusurlu bileşenin üreticisi de buna dâhildir.

  2. 2

    İthalatçı

    Üçüncü ülkeden gelen ürünü AB piyasasına arz eden firma. 1985 Direktifi’nde olduğu gibi üreticiyle birlikte sorumludur.

  3. 3

    Yetkili temsilci

    Üreticinin belirli görevler için yazılı olarak yetkilendirdiği, AB’de yerleşik firma; ürün güvenliği mevzuatı kapsamındaki AB sorumlu kişisi gibi. Yenilik: üretici ve ithalatçıyla birlikte sorumludur.

  4. 4

    Sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı

    Ürünün mülkiyetine sahip olmadan depolama, paketleme, adresleme ve sevkiyat hizmetlerinden en az ikisini sunan firma; posta, paket teslimatı ve yük taşıma hizmetleri kapsam dışındadır. Yenilik: yalnızca AB’de yerleşik bir ithalatçı da yetkili temsilci de yoksa sorumludur.

  5. 5

    Distribütör

    Zincirdeki diğer her satıcı. Yalnızca AB’deki hiçbir ekonomik operatör tespit edilemiyorsa ve zarar gören kişinin talebinden itibaren bir ay içinde böyle bir tarafı veya kendi tedarikçisini belirtmezse sorumludur.

  6. 6

    Çevrim içi platform

    Üstlendiği ekonomik operatör rolüne göre sorumludur: üretici, ithalatçı, yetkili temsilci, sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı veya distribütör. Yalnızca aracılık yapan platform, ürünü kendisi veya kontrolündeki bir satıcı tedarik etmiş gibi sunuyorsa distribütör gibi değerlendirilir.

Aynı zarardan birden fazla ekonomik operatör sorumluysa müştereken ve müteselsilen sorumludurlar; ödeme yapan taraf ulusal hukuk uyarınca diğerlerine rücu edebilir. Hiçbir sözleşme, zarar gören kişiye karşı sorumluluğu sınırlayamaz veya ortadan kaldıramaz.

İspat: delillerin açıklanması ve karineler

Zarar gören kişi kusuru, zararı ve illiyet bağını ispatlamaya devam eder. Direktif, delillerin davalının elinde olduğu durumlar için mahkemelere araçlar sağlar.

1

Delillerin açıklanması

Talebin makul bir dayanağı varsa mahkeme, davalının elindeki ilgili delilleri açıklamasına karar verebilir; davalı da davacıdan aynı şeyi isteyebilir. Açıklanacak deliller gerekli ve orantılı olanlarla sınırlıdır; mahkemeler ticari sırları korur.

2

Kusur karinesinin uygulandığı durumlar

  • Davalı, mahkeme kararına rağmen ilgili delilleri açıklamazsa
  • Ürün, söz konusu zarara karşı koruma amacı taşıyan zorunlu AB veya ulusal güvenlik gereklerini karşılamazsa
  • Zarar, makul olarak öngörülebilir kullanımda veya olağan koşullarda açık bir işlev bozukluğundan kaynaklanmışsa

3

İlliyet bağı karinesinin uygulandığı durum

Ürün kusurluysa ve zarar, bu kusurun tipik olarak yol açabileceği türdense. Teknik veya bilimsel karmaşıklık ispatı aşırı derecede zorlaştırıyorsa davacı bunların varlığının muhtemel olduğunu gösterdiğinde mahkeme kusurun, illiyet bağının veya her ikisinin varlığını karine olarak kabul eder.

4

Sorumluluktan kurtulma nedenleri

  • Ekonomik operatör ürünü piyasaya arz etmemiştir
  • Ürün piyasaya arz edildiğinde kusur muhtemelen mevcut değildir
  • Kusur, hukuki gereklere uyulmasından kaynaklanmıştır
  • O dönemdeki bilimsel ve teknik bilgi kusurun tespitine olanak vermemiştir. AB ülkeleri bu savunmaya yönelik istisnaları koruyabilir veya yeni istisnalar getirebilir

5

Yazılım ve güncellemeler

Kusurun sonradan ortaya çıktığı savunması; kusur üreticinin kontrolü kapsamındaki yazılım, güncelleme veya bağlantılı hizmetten, ürünü güvenli tutmak için gereken bir güvenlik güncellemesinin eksikliğinden ya da esaslı değişiklikten kaynaklanıyorsa uygulanmaz. Direktif tek başına kimseye güncelleme sağlama yükümlülüğü getirmez.

6

Her karinenin aksi ispatlanabilir

Davalı aksini ispatlayabilir. Ulusal istinaf mahkemelerinin ve en yüksek dereceli mahkemelerin kesin kararları yayımlanır; Avrupa Komisyonu bunları kamuya açık bir veri tabanında toplar.

Süreler

SüreBaşlangıçAnlamı
3 yılZarar gören kişinin zararı, kusuru ve sorumlu bir ekonomik operatörün kimliğini öğrendiği veya makul olarak öğrenmiş olması gereken günDava açmak için zamanaşımı süresi. Bu sürenin durmasına veya kesilmesine ilişkin ulusal kurallar uygulanmaya devam eder
10 yılÜrünün piyasaya arz edildiği veya hizmete sunulduğu tarihDava daha önce açılmadıkça bu süreden sonra Direktif kapsamında talepte bulunulamaz
25 yılAynı tarihBelirtileri geç ortaya çıkan bedensel zararlarda, zarar gören kişinin 10 yıl içinde dava açamamış olması durumunda
Yeni bir 10 yılEsaslı değişiklik yapılan ürünün yeniden piyasada bulundurulduğu tarihYeniden imal edilen veya başka şekilde esaslı değişiklik yapılan ürün için yeni bir süre başlar

1985 Direktifi’nde süreler 3 ve 10 yıldı; 25 yıllık uzatma yoktu.

Ulusal mevzuatta son durum

Direktif ulusal mevzuat yoluyla uygulanır: davalar her ülkenin kanunu uyarınca ulusal mahkemelerde görülür. AB ülkelerinin kanunlarını 9 Aralık 2026’ya kadar kabul etmesi gerekiyordu. Resmî kaynaklara göre 6 Kasım 2026 itibarıyla durum aşağıdadır.

ÜlkeDurum
AlmanyaYeni Ürün Sorumluluğu Kanunu (Produkthaftungsgesetz), 27 Ekim 2026’da Federal Resmî Gazete’de, BGBl. 2026 I No. 321 yayımlandı. 9 Aralık 2026’da yürürlüğe girer; eski Kanun 8 Aralık 2026 dâhil bu tarihe kadar piyasaya arz edilen ürünlere uygulanmaya devam eder
EstonyaAvrupa Komisyonu’na Direktif’i ulusal mevzuata aktaran bir düzenleme bildirilmemiştir; Estonya parlamentosu Riigikogu’nun önünde de bu amaçla bir kanun tasarısı yoktur. Estonya kanununu kabul ettiğinde bu sayfayı güncelleyeceğiz
LitvanyaKusurlu ürünlerden doğan sorumluluğa ilişkin Medeni Kanun değişikliği (Law No XV-1080), 2 Temmuz 2026’da yayımlandı ve Avrupa Komisyonu’na bildirildi
Hırvatistan, Macaristan, SlovakyaUlusal düzenlemeler Avrupa Komisyonu’na bildirildi

Direktif ülkelere sınırlı hareket alanı bırakır: izin verdiği durumlar dışında daha fazla veya daha az koruma sağlayan kurallar koyamazlar. Tazminatın hesaplanması ve yargılama usulü ulusal hukuka tabi kalır. Ülkenizdeki durumu AB ulusal düzenlemeler kayıt sisteminden kontrol edin.

AB dışındaki satıcılar için ne anlama geliyor?

Üretici olarak sorumlu olmaya devam edersiniz; 9 Aralık 2026’dan itibaren AB temsilciniz veya ithalatçınız da sizinle birlikte sorumlu olabilir. Mallarınız AB piyasasına arz edilmeden önce hazırlamanız gerekenler:

1

Teknik dokümantasyon

  • Risk analizi ve test raporlarını içeren güncel teknik dokümantasyon. GPSR bunu tüketici ürünleri için zaten zorunlu kılar; 10 yıl saklanmalıdır
  • Belgelerin sunulmaya hazır olması: mahkeme davalının delilleri açıklamasına karar verebilir; davalı açıklamazsa ürünün kusurlu olduğu karine olarak kabul edilir
  • Uygulanan her AB kuralına uygunluğun kanıtı: zorunlu bir güvenlik gereğinin karşılanmaması, kusur karinesi için başka bir nedendir

2

İzlenebilirlik

  • GPSR’nin gerektirdiği gibi her üründe tip, parti veya seri numarası
  • Ürünün üzerinde, ambalajında veya beraberindeki belgede firmanızın ve AB’deki ekonomik operatörünüzün adı ve adresi
  • Her partinin AB’de ilk kez ne zaman tedarik edildiğine ilişkin kayıtlar: hangi Direktif’in uygulanacağını ve 10 yılın ne zaman dolacağını bu tarih belirler

3

Yazılım ve bağlantılı işlevler

Ürününüz yazılımla çalışıyorsa veya kontrol ettiğiniz bir uygulamaya ya da çevrim içi hizmete bağlıysa güncellemelerin, yükseltmelerin veya hizmetin yol açtığı kusurlardan ve ürünü güvenli tutmak için gereken güvenlik güncellemelerinin eksikliğinden sorumlu olmaya devam edersiniz.

4

Sigorta

Direktif sigortayı zorunlu kılmaz. Ancak hiçbir sözleşme zarar gören kişiye karşı sorumluluğu sınırlayamaz; AB temsilciniz veya ithalatçınız da sizinle birlikte sorumlu olabilir. Ürün sorumluluğu sigortanızın AB ülkelerinde ileri sürülen talepleri kapsadığını sigortacınızla kontrol edin.

5

AB’deki temsilciniz

Yeni kurallarla yetkili temsilciniz de ürünlerinizden sizinle birlikte sorumlu olabilir. İmzalamadan önce belgelerinizi ve etiketlerinizi kontrol etmesini, sigortanızı sormasını bekleyin. Temsilci atamanız sorumluluğunuzu ona devretmez.

6

AB’deki ticari alıcılarınız

Mallarınızı ithal eden AB’deki distribütör veya perakendeci ithalatçıdır ve sizinle birlikte sorumludur. Başka bir AB firmasından satın alan taraf, talep üzerine bir ay içinde AB’deki bir ekonomik operatörü veya kendi tedarikçisini belirtemezse kendisi sorumlu olur. Her ikisinin de belgelerinizi ve sigorta bilgilerinizi istemesini bekleyin.

Satış yöntemine göre AB’deki taraf kim?

1. AB’deki tüketicilere paket gönderimi

Sizinle tüketici arasında AB’de yerleşik bir ithalatçı yoktur. Tüketici ürünleri için zaten gereken AB sorumlu kişisi olan AB’deki yetkili temsilciniz, zarar gören kişinin tazminat talep edebileceği AB firmasıdır. Temsilci yoksa bir ay içinde AB’deki bir ekonomik operatörü belirtemeyen distribütör kendisi sorumlu olur; ürünü kendisi tedarik etmiş gibi sunan pazaryeri de sorumlu olur.

13 Aralık 2024’ten itibaren AB’de satılan tüketici ürünleri için AB sorumlu kişisi gerekir.

2. AB’de stok için toplu sevkiyat

AB’deki stoktan satış yaptığınızda zarar gören kişi üretici olarak sizden ve AB dışında olduğunuz için ithalatçıdan veya yetkili temsilcinizden tazminat talep edebilir; bunların ikisi de yoksa mallarınızı depolayan ve sevk eden sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısına başvurabilir.

AB sorumlu kişisi rolünü belgelerinizi kontrol ettikten sonra üstleniyoruz; ayrıca mallarınızı depolayıp sevk ediyor (Avrupa fulfillment ve 3PL) ve ithalatçınız (IOR) olarak gümrük işlemlerini yürütüyoruz.

3. AB’deki alıcınız ithal ediyor

AB’deki distribütörünüz veya perakendeciniz malları AB piyasasına arz eder ve ithalatçı olarak sizinle birlikte sorumludur. Sipariş vermeden önce teknik dokümantasyonunuzu ve sigorta bilgilerinizi istemesini bekleyin.

Hangi yolun firmanıza uygun olduğundan emin değil misiniz? AB’de gerekli rolleri kontrol edin.

Sipariş başına maliyeti karşılaştırın: AB dışından AB’ye satış →

Noda’nın konumu

Mallarınız için AB’deki rolleri üstleniyoruz; 9 Aralık 2026’dan itibaren piyasaya arz edilen ürünlerde bu rollerin bazıları bizi de sorumlu hâle getirebilir. Bunun anlamını açıkça belirtiyoruz.

RolDirektif kapsamındaNoda ile
AB sorumlu kişisi (yetkili temsilci)Üretici AB dışındaysa üretici ve ithalatçıyla birlikte sorumludurYazılı yetkilendirme kapsamında, ürün türü başına yıllık 149 €’dan başlayan fiyatlarla rolü üstleniyoruz; ancak yalnızca belgeleriniz ve etiketleriniz kontrolümüzden geçtikten sonra. Üretici olarak sorumlu olmaya devam edersiniz
Avrupa fulfillment ve 3PL (sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı)Yalnızca AB’de yerleşik bir ithalatçı da yetkili temsilci de yoksa sorumludurAB sorumlu kişisi atanmış tüketici ürünlerini stokumuza kabul ediyoruz. Sorumlu kişiniz yoksa Noda bu rolü üstlenebilir
Teknik dokümantasyonÜretici hazırlar. Bir davada davalının bunu açıklaması gerekebilirRolü üstlenmeden önce eksiksiz teknik dokümantasyon ister ve yetkili makamların talebi üzerine sunulmak üzere 10 yıl saklarız. Teknik dosyanın hazırlanması ve testler fiyata dâhil değildir
Ürün sorumluluğu sigortasıDirektif bunu zorunlu kılmazÜrünleriniz için ürün sorumluluğu sigortası önerebiliriz

Planlamada dikkate alınacak tarihler

TarihGelişme
25.07.1985Kusurlu ürünlerden doğan sorumluluğa ilişkin 85/374/EEC sayılı Direktif kabul edilir
23.10.2024(EU) 2024/2853 sayılı Direktif kabul edilir
18.11.2024AB Resmî Gazetesi’nde yayımlanır
08.12.2024Yürürlüğe girer
27.10.2026Almanya, 9 Aralık 2026’da yürürlüğe girecek yeni Ürün Sorumluluğu Kanunu’nu yayımlar
09.12.2026Ulusal kanunlar için son tarih. Yeni Direktif, bu tarihten itibaren piyasaya arz edilen veya hizmete sunulan ürünlere uygulanır. 85/374/EEC sayılı Direktif yürürlükten kaldırılır; ancak daha önce arz edilen ürünlere uygulanmaya devam eder
09.12.2030Avrupa Komisyonu’nun ürün sorumluluğu sigortasının bulunabilirliğini de kapsayan ilk değerlendirmesi

Sık sorulan sorular

Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi ne zaman uygulanır?

9 Aralık 2026’dan itibaren AB piyasasına arz edilen veya hizmete sunulan ürünlere uygulanır. Direktif 8 Aralık 2024’te yürürlüğe girdi; AB ülkelerinin bunu 9 Aralık 2026’ya kadar ulusal mevzuata aktarması gerekiyordu. Bu tarihten önce piyasaya arz edilen ürünler 1985 Direktifi’ne ve ona dayanan ulusal kanunlara tabi kalır.

Üretici AB dışındaysa zarar gören kişi kimden tazminat talep edebilir?

Üreticiden, ayrıca ithalatçıdan ve üreticinin AB’deki yetkili temsilcisinden. AB’de yerleşik bir ithalatçı da yetkili temsilci de yoksa sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısından. AB’deki hiçbir ekonomik operatör tespit edilemiyorsa talep üzerine bir ay içinde böyle bir tarafı veya kendi tedarikçisini belirtmeyen distribütör kendisi sorumlu olur. Çevrim içi platformlar üstlendikleri ekonomik operatör rolüne göre, bazı durumlarda ise distribütör gibi sorumludur.

AB’deki yetkili temsilcim ürünlerimden sorumlu mu?

Evet, üretici AB dışında yerleşikse 9 Aralık 2026’dan itibaren piyasaya arz edilen ürünler için sorumludur. İthalatçı da yetkili temsilci de sorumludur; yalnızca sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısının sorumluluğu bunların ikisinin de bulunmamasına bağlıdır. Yetkili temsilci, üreticinin belirli görevler için yazılı olarak yetkilendirdiği, AB’de yerleşik firmadır; Genel Ürün Güvenliği Tüzüğü (GPSR) kapsamındaki AB sorumlu kişisi gibi.

AB temsilcisi atamak kendi sorumluluğumu ortadan kaldırır mı?

Hayır. Üretici sorumlu olmaya devam eder; AB’deki ekonomik operatörler onun yerine değil, ona ek olarak sorumludur. Aynı zarardan birden fazla taraf sorumluysa müştereken ve müteselsilen sorumludurlar; ödeme yapan taraf ulusal hukuk uyarınca diğerlerine rücu edebilir.

Sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı ne zaman sorumludur?

Yalnızca üretici AB dışındaysa ve AB’de yerleşik bir ithalatçı da yetkili temsilci de yoksa. Sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı, ürünün mülkiyetine sahip olmadan depolama, paketleme, adresleme ve sevkiyat hizmetlerinden en az ikisini sunar. Posta, paket teslimatı ve yük taşıma hizmetleri bu tanımın dışındadır.

Pazaryeri sorumlu olabilir mi?

Evet. Ürün için üretici, ithalatçı, yetkili temsilci, sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı veya distribütör rolünü üstlenen platform, o ekonomik operatör gibi sorumludur. Yalnızca aracılık yapan platform, Dijital Hizmetler Tüzüğü’ndeki koşullar altında distribütör gibi sorumludur: ürünü kendisi veya kontrolündeki bir satıcı tedarik etmiş gibi sunması ve talep üzerine bir ay içinde AB’deki bir ekonomik operatörü belirtmemesi durumunda.

Direktif yazılımı ve uygulamaları kapsıyor mu?

Evet. Cihazda, bulutta veya hizmet olarak çalışmasına bakılmaksızın yazılım bir üründür; uygulamalar, işletim sistemleri ve yapay zekâ sistemleri dâhildir. Yazılımın geliştiricisi üretici sayılır. Ürünün işlevlerini yerine getirmesi için gereken dijital hizmetler bileşen sayılır. E-kitap veya medya dosyaları gibi dijital dosyaların içeriği ürün değildir; ticari faaliyet dışında sunulan özgür ve açık kaynaklı yazılım da kapsam dışındadır.

Malvarlığı zararında 500 € eşiği devam ediyor mu?

Hayır. 1985 Direktifi’nde malvarlığı zararı yalnızca 500 € üzerindeyse ve esas olarak özel kullanım için tasarlanmış ve bu amaçla kullanılan malvarlığına ilişkinse kapsama giriyordu. Yeni Direktif asgari tutar belirlemez. Kusurlu ürünün kendisi, üreticisinin yerleştirdiği kusurlu bileşen nedeniyle zarar gören ürün ve yalnızca mesleki amaçlarla kullanılan malvarlığı dışındaki her türlü malvarlığı zararını kapsar. Mesleki amaçlarla kullanılmayan verilerin yok olması veya bozulması da kapsamda yer alır.

Bir şirket Direktif kapsamında tazminat talep edebilir mi?

Kendi kayıpları için edemez. Tazminat hakkı gerçek kişilere aittir; bu hakkı kanun veya sözleşme yoluyla devralan ya da onlar adına hareket eden kişi de dava açabilir. Bazı AB ülkelerinde şirketler için benzer kurallar vardır; sözleşme hukuku ve diğer ulusal sorumluluk kuralları da uygulanmaya devam eder.

Tazminat davası ne kadar süre içinde açılabilir?

Dava, zarar gören kişinin zararı, kusuru ve kimin sorumlu olduğunu öğrendiği veya makul olarak öğrenmiş olması gereken günden itibaren 3 yıl içinde açılmalıdır. Daha önce dava açılmadıkça sorumluluk, ürünün piyasaya arz edildiği veya hizmete sunulduğu tarihten 10 yıl sonra; belirtileri geç ortaya çıkan bedensel zararlarda ise 25 yıl sonra sona erer. Esaslı değişiklik yapılan ürün için yeni bir 10 yıllık süre başlar.

Ürün sorumluluğu sigortasına ihtiyacım var mı?

Direktif bunu zorunlu kılmaz. Ancak AB temsilcinizi veya ithalatçınızı sizinle birlikte sorumlu tutar; hiçbir sözleşme zarar gören kişiye karşı sorumluluğu sınırlayamaz. Bu nedenle AB temsilciniz veya ithalatçınız sigorta isteyebilir. Sigortanızın AB ülkelerinde ileri sürülen talepleri kapsadığını sigortacınızla kontrol edin. Ürün sorumluluğu sigortası önerebiliriz.

Estonya Direktif’i ulusal mevzuatına aktardı mı?

6 Kasım 2026 itibarıyla hayır. Estonya, Avrupa Komisyonu’na bunu sağlayan bir düzenleme bildirmemişti; Riigikogu’nun önünde de bu amaçla bir kanun tasarısı yoktu. Almanya yeni Ürün Sorumluluğu Kanunu’nu 27 Ekim 2026’da yayımladı; Kanun 9 Aralık 2026’da yürürlüğe girer. Estonya kanununu kabul ettiğinde bu sayfayı güncelleyeceğiz.

Noda ürün sorumluluğumu karşılıyor veya sigortalıyor mu?

Hayır. Direktif uyarınca üretici sorumlu olmaya devam eder ve hiçbir sözleşme zarar gören kişiye karşı sorumluluğu sınırlayamaz. 9 Aralık 2026’dan itibaren piyasaya arz edilen ürünlerde yeni Direktif, zarar gören kişinin AB’deki yetkili temsilciniz olarak bizden de tazminat talep etmesine olanak verir; AB’de bir ithalatçı da yetkili temsilci de yoksa sipariş karşılama hizmeti sağlayıcısı olarak da bize başvurabilir. Bu nedenle rolü üstlenmeden önce belgelerinizi kontrol eder ve eksiksiz teknik dokümantasyon isteriz. Ürün sorumluluğu sigortası önerebiliriz.

Kaynaklar: Kusurlu ürünlerden doğan sorumluluğa ilişkin (EU) 2024/2853 sayılı Direktif, madde 2–23; 85/374/EEC sayılı Direktif, madde 2–11; Avrupa Komisyonu, DG GROW, kusurlu ürünlerden doğan sorumluluk ve 6 Aralık 2024 tarihli haber; (EU) 2023/988 sayılı Tüzük (GPSR), madde 9, konsolide metin; EUR-Lex, (EU) 2024/2853 sayılı Direktif’i ulusal mevzuata aktaran düzenlemeler; Almanya, Gesetz zur Modernisierung des Produkthaftungsrechts, BGBl. 2026 I Nr. 321; Riigikogu, kanun tasarıları. Son gözden geçirme: Kasım 2026. Bu rehber genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir.

İlgili içerikler: AB sorumlu kişisi · Avrupa fulfillment ve 3PL · İthalatçı (IOR) · AB Makine Tüzüğü 2027 · AB Pil ve Batarya Tüzüğü · AB’de gerekli rolleri kontrol edin

AB dışında üretilen ürünleri mi satıyorsunuz?

Ürünlerinizi, nasıl sevk ettiğinizi ve nerede sattığınızı belirtin. Tüm fiyatları içeren bir hizmet teklifi alırsınız; herhangi bir rolü üstlenmeden önce teknik dokümantasyonunuzu kontrol ederiz.

Ücretsiz, sözleşme yapma zorunluluğu olmadan.

Teklif alın